Fundacja INFO OPS Polska jako Red Team w ćwiczeniach poświęconych odporności wyborczej Armenii.

Zespół Fundacji INFO OPS Polska wziął udział w ćwiczeniach realizowanych we współpracy z European Centre of Excellence for Countering Hybrid Threats (Hybrid CoE) oraz Ministerstwem Spraw Zagranicznych, pełniąc rolę Red Teamu, czyli strony odpowiedzialnej za symulowanie operacji informacyjnej w warunkach kontrolowanego ćwiczenia. Udział Fundacji miał charakter ekspercki i operacyjny, a jego celem było wsparcie procesu testowania odporności instytucjonalnej, komunikacyjnej i analitycznej wobec współczesnych zagrożeń informacyjnych.

Ćwiczenie było osadzone w kontekście bezpieczeństwa procesu wyborczego w Armenii, a więc w obszarze szczególnie istotnym z perspektywy odporności demokratycznej, zaufania społecznego i ochrony przestrzeni informacyjnej przed manipulacją. Z perspektywy Fundacji INFO OPS Polska kluczowe znaczenie miało pokazanie, że bezpieczeństwo wyborów nie ogranicza się wyłącznie do procedur administracyjnych, technicznych aspektów głosowania czy cyberbezpieczeństwa. Równie ważna jest zdolność rozpoznawania i neutralizowania presji informacyjnej, która może oddziaływać na percepcję obywateli, wiarygodność instytucji oraz stabilność debaty publicznej.

Rola Red Teamu polegała na stworzeniu realistycznego środowiska ćwiczeniowego, w którym uczestnicy mogli mierzyć się z wyzwaniami zbliżonymi do tych, jakie pojawiają się w realnych operacjach wpływu. Tego rodzaju format pozwala bezpiecznie testować reakcje, procedury, mechanizmy koordynacji oraz zdolność do podejmowania decyzji w warunkach presji informacyjnej i ograniczonego czasu. Red Team nie pełni w takim ujęciu wyłącznie funkcji strony „atakującej”, lecz przede wszystkim funkcję diagnostyczną: pomaga ujawnić luki, słabe punkty i obszary wymagające dalszego rozwoju.

Z perspektywy Fundacji szczególnie ważne było to, że ćwiczenie pozwoliło pokazać złożoność współczesnych zagrożeń informacyjnych. Współczesne operacje wpływu nie zawsze przyjmują formę prostych, łatwych do obalenia fałszywych komunikatów. Często obejmują bardziej złożone działania, których celem jest osłabianie zaufania, wzmacnianie napięć społecznych, utrudnianie komunikacji instytucjonalnej oraz wpływanie na sposób interpretowania wydarzeń przez opinię publiczną. Dlatego skuteczna ochrona procesu wyborczego wymaga nie tylko fact-checkingu, lecz także rozwiniętych kompetencji analitycznych, stałego monitoringu i przygotowanych wcześniej procedur działania.

Red Team pokazał, że realnym wyzwaniem dla instytucji demokratycznych są również działania formalnie niejednoznaczne: emocjonalizacja debaty, fragmentaryzacja prawdy, budowanie pozorów oddolnej mobilizacji, wykorzystywanie tematów społecznie wrażliwych oraz podważanie zaufania do instytucji bez konieczności formułowania oczywistych tez. To właśnie ten poziom złożoności sprawia, że ochrona procesów wyborczych wymaga nie tylko fact-checkingu, ale także zaawansowanej analizy intencji, mechanizmów perswazji, podatności społecznych i możliwych skutków politycznych.

Wartość ćwiczenia polegała również na tym, że pozwoliło ono stronie broniącej procesu wyborczego doświadczyć presji charakterystycznej dla rzeczywistych operacji informacyjnych: szybkości obiegu treści, wielokanałowości przekazu, niepewności interpretacyjnej oraz konieczności podejmowania decyzji przy ograniczonym czasie. 

Udział Fundacji INFO OPS Polska w ćwiczeniu potwierdził znaczenie formatu Red Team dla budowy odporności demokratycznej. Tego rodzaju gry decyzyjne i ćwiczenia pozwalają instytucjom i partnerom eksperckim przejść od teoretycznego rozumienia zagrożeń do praktycznego doświadczenia presji informacyjnej. Pozwalają również sprawdzić, czy istniejące procedury, zasoby i kanały komunikacji są wystarczające w sytuacji dynamicznego kryzysu informacyjnego.

W kontekście Armenii projekt miał szczególne znaczenie jako element wzmacniania bezpieczeństwa procesu wyborczego oraz odporności całego ekosystemu informacyjnego. Ochrona wyborów wymaga bowiem współpracy wielu podmiotów: instytucji publicznych, ekspertów, organizacji społecznych, mediów i środowisk odpowiedzialnych za komunikację publiczną. Ćwiczenie pokazało, że odporność wyborcza musi być budowana przed momentem głosowania — poprzez monitoring, analizę, przygotowanie procedur, rozwój kompetencji oraz wzmacnianie zaufania do procesów demokratycznych.

Dla Fundacji INFO OPS Polska udział w ćwiczeniach był ważnym doświadczeniem eksperckim i potwierdzeniem, że praktyczne ćwiczenia z zakresu przeciwdziałania operacjom wpływu są niezbędnym elementem budowy bezpieczeństwa informacyjnego. Fundacja wniosła do projektu doświadczenie w analizie dezinformacji, rozpoznawaniu mechanizmów manipulacji oraz projektowaniu scenariuszy wspierających testowanie odporności. W tym sensie udział w ćwiczeniu był nie tylko wkładem w konkretny projekt, lecz także elementem szerszego zaangażowania Fundacji w rozwój zdolności ochrony procesów demokratycznych przed presją informacyjną.

Katarzyna Wojda